Dòng chảy xa bờ là gì và cách nhận biết trước khi xuống biển

Dòng chảy xa bờ từng được đo với vận tốc khoảng 2,4 m/s, đủ mạnh để cuốn người bơi giỏi ra khỏi vùng nước nông. Dòng rip thường xuất hiện ở khoảng hở giữa hai dải sóng vỡ, nơi mặt biển đôi khi trông êm hơn xung quanh. Lúc bị cuốn, bạn không bơi thẳng ngược dòng vào bờ mà giữ nổi, tìm đường ra khỏi luồng chảy theo hướng dọc bờ và phát tín hiệu cầu cứu.

Dòng chảy xa bờ là gì?

Dòng chảy xa bờ (rip current), thường gọi là dòng rip, là luồng nước tập trung chảy từ vùng sóng vỡ gần bờ ra phía biển. Dòng nước này hình thành khi sóng liên tục đưa nước vào bãi và một phần nước quay trở ra theo những đường chảy tập trung.

Bạn có thể hình dung một bãi cát với nhiều đợt sóng trắng đánh vào. Nước tràn lên bãi, chảy dọc theo bờ rồi tập trung vào một khoảng trũng giữa hai doi cát ngầm. Tại khoảng trũng đó, nước chảy mạnh ra phía ngoài. Đây là một dạng dòng rip thường gặp.

Dòng chảy xa bờ còn xuất hiện gần mũi đá, kè chắn sóng, cầu tàu và những nơi đường bờ thay đổi đột ngột, không chỉ ở giữa bãi cát.

Ảnh: Geologist15, CC BY-SA 4.0

Dòng rip có ba đặc điểm cần nhớ:

• Nó đưa người ra xa bờ theo phương ngang, không phải một luồng nước hút thẳng xuống đáy.
• Hướng và vận tốc dòng chảy thay đổi theo sóng, địa hình đáy và mực nước.
• Dòng rip có thể tồn tại trong vùng sóng vỡ hoặc kéo dài ra ngoài hàng sóng cuối cùng.

Một người đang đứng ở vùng nước ngang thắt lưng có thể mất chỗ đặt chân khi bước vào rãnh sâu có dòng rip. Người đó dễ tưởng nước đột nhiên dâng hoặc đáy biển bị hụt xuống.

Người gặp nạn cố bơi vào bờ tức là đang bơi ngược hướng dòng nước. Càng bơi mạnh càng mất sức, trong khi khoảng cách tới bãi không giảm như mong muốn.

Dòng rip có phải dòng chảy ngầm không?

Không. Nó chủ yếu là dòng chảy ngang ở lớp nước gần mặt biển, dù dòng chảy vẫn thay đổi theo chiều sâu.

Nhiều người gọi đây là dòng chảy ngầm hoặc dòng nước hút. Cách gọi đó dễ khiến người tắm biển tưởng có một lực kéo người xuống đáy.

Nguy hiểm thực tế nằm ở việc người bị cuốn ra xa, mất khả năng đứng, hoảng loạn và kiệt sức. Người không còn giữ được đầu trên mặt nước có nguy cơ đuối nước.

Cũng cần phân biệt dòng rip với lớp nước mỏng chảy trở xuống bãi sau mỗi con sóng. Nước rút trên mặt cát chưa phải là một dòng rip đủ mạnh để cuốn người ra khỏi vùng sóng vỡ.

Dấu hiệu nhận biết dòng chảy xa bờ từ trên bãi

Muốn tìm dòng rip, bạn đứng trên cát khô và quan sát cả một đoạn bãi, không chỉ nhìn mép nước ngay trước mặt.

Những dấu hiệu rõ nhất thường nằm ở cách sóng vỡ, màu nước và chuyển động của bọt trắng.

1. Có khoảng nước lặng nằm giữa hai dải sóng trắng

Đây là dấu hiệu đáng chú ý nhất trên nhiều bãi cát.

Nhìn dọc bờ biển, bạn thấy các đợt sóng liên tục vỡ thành bọt trắng. Nhưng ở một khoảng giữa, sóng ít vỡ hơn, mặt nước tương đối phẳng hoặc có màu sẫm.

Hai bên khoảng nước đó vẫn có sóng trắng đều đặn.

Nguyên nhân thường liên quan đến địa hình đáy. Sóng gặp doi cát nông sẽ vỡ mạnh, trong khi nước ở rãnh sâu giữa hai doi cát ít tạo sóng vỡ hơn.

Dòng nước từ hai bên có thể tập trung qua rãnh này rồi chảy ra biển.

2. Một dải nước có màu sẫm hơn xung quanh

Trên bãi cát có nước tương đối trong, rãnh sâu thường hiện thành dải màu xanh đậm.

Hai bên là vùng nước sáng màu vì đáy nông hơn. Ở giữa, nước sâu hơn nên nhìn sẫm.

Rãnh sâu là nơi dòng rip có thể hình thành khi sóng đưa nước vào bãi.

Bạn nhìn dấu hiệu này rõ hơn khi đứng ở vị trí cao, chẳng hạn lối xuống bãi hoặc khu vực quan sát được phép tiếp cận.

Ở Bãi Sau Vũng Tàu, bãi Trần Phú Nha Trang hay các bãi cát ven Đà Nẵng, hãy so sánh màu nước với cách sóng vỡ cùng lúc. Chỉ nhìn màu nước thì chưa đủ để xác định dòng rip.

3. Bọt trắng, rong biển hoặc vật nổi trôi thành vệt ra ngoài

Một đợt sóng đánh vào sẽ để lại bọt trắng trên mặt nước.

Thông thường, bọt bị đánh tan, dịch chuyển theo sóng hoặc trôi dọc bờ. Tại vị trí có dòng rip, bạn có thể thấy bọt tập trung thành một vệt rồi di chuyển liên tục ra phía biển.

Rong biển hoặc các vật nổi sẵn có cũng giúp nhận ra hướng nước chảy.

Hãy quan sát chuyển động tự nhiên của chúng từ trên bờ. Không cần thả vật xuống nước để thử dòng.

Dấu hiệu đáng chú ý là nhiều mảng bọt liên tiếp cùng đi ra ngoài theo một hành lang tương đối hẹp.

Đôi khi vẫn nhìn thấy luồng nước này lúc các đợt sóng lớn tạm ngớt.

4. Nước đục kéo dài từ gần bờ ra vùng sóng vỡ

Dòng chảy mạnh có thể khuấy cát dưới đáy và mang cát lơ lửng ra ngoài.

Nhìn từ trên bãi, bạn thấy một vệt nước nâu hoặc vàng nhạt kéo từ gần mép sóng về phía biển sâu.

Hai bên vệt này có thể vẫn trong hơn.

Tại vùng nước vốn đã đục như một số bãi ven cửa sông, dấu hiệu màu sắc khó nhận biết hơn. Khi đó, cần nhìn hướng bọt, sóng vỡ và chuyển động mặt nước.

Một dải nước đục cũng có thể do sóng khuấy cát hoặc nước từ cửa sông đổ ra, nên không kết luận được chỉ từ màu nước.

5. Mặt nước gợn rối, chuyển động khác hẳn vùng bên cạnh

Dòng rip không phải lúc nào cũng trông êm.

Có lúc mặt nước trong luồng chảy xuất hiện các gợn nhỏ hỗn loạn, giống một dòng nước đang sôi nhẹ. Trong khi đó, vùng biển hai bên có nhịp sóng tương đối đều.

Những gợn này hình thành khi các luồng nước và sóng gặp nhau.

Bạn cần chú ý cả những đoạn mặt nước xoáy hoặc thay đổi hướng chuyển động liên tục.

Không phải dòng rip nào cũng xuất hiện đủ năm dấu hiệu. Một số dòng hình thành nhanh, khó nhận biết ngay cả khi quan sát từ bờ.

Dòng chảy xa bờ xuất hiện khi nào?

Dòng rip hình thành chủ yếu do sóng vỡ và cách nước lưu thông qua địa hình gần bờ. Thủy triều làm thay đổi độ sâu, vị trí sóng vỡ và hoạt động của các rãnh nước.

Vì vậy, muốn biết lúc nào dòng rip dễ mạnh, cần xem đồng thời sóng, gió, con nước và hình dạng bãi biển.

Sóng càng đưa nhiều nước vào bãi, dòng rip càng đáng chú ý

Sóng vỡ liên tục trên doi cát đưa thêm nước vào vùng gần bờ.

Nước sau đó tập trung qua các rãnh hoặc đi quanh công trình chắn sóng để trở ra ngoài. Trong điều kiện phù hợp, dòng rip tại những vị trí này mạnh lên.

Nhưng không có quy tắc rằng sóng càng cao thì mọi dòng rip đều càng mạnh.

Có bãi xuất hiện dòng mạnh khi sóng ở mức vừa phải, vì hướng sóng và độ sâu trên doi cát tạo điều kiện tập trung dòng nước.

Biển sóng nhỏ cũng chưa loại trừ dòng rip.

Đặc biệt, sóng lừng từ hệ thống thời tiết ngoài khơi có thể truyền đến bờ dù khu vực bãi đang nắng đẹp, gió tại chỗ không mạnh.

Hai bên sóng trắng vỡ liên tục mà ở giữa có một hành lang ít sóng, bạn tránh xa khu vực đó.

Gió ảnh hưởng thế nào đến dòng chảy xa bờ?

Gió tác động đến độ cao, hướng và hình dạng sóng.

Gió thổi từ biển vào có thể làm sóng gần bờ lớn và rối hơn. Gió thổi dọc bãi có thể góp phần tạo dòng nước chạy song song bờ.

Các dòng nước dọc bờ đôi khi tập trung tại một rãnh và chuyển hướng ra biển.

Tuy nhiên, không thể xác định dòng rip chỉ bằng hướng gió. Một ngày gió nhẹ vẫn có thể có dòng rip vì sóng lừng ngoài khơi tiếp tục truyền vào bãi.

Tại các bãi biển miền Trung như Nha Trang, Đà Nẵng và Quảng Ngãi, những đợt biển động do gió mùa Đông Bắc thường làm tăng nguy cơ từ sóng lớn và dòng chảy gần bờ.

Dòng rip có mạnh hơn khi nước ròng không?

Ở nhiều bãi có doi cát ngầm và rãnh sâu, dòng rip hoạt động mạnh hơn khi mực nước xuống thấp.

Nước càng hạ, doi cát càng nông. Sóng vỡ mạnh trên doi cát, trong khi rãnh sâu bên cạnh vẫn cho nước chảy qua.

Sự khác biệt này tạo điều kiện tập trung dòng nước ra ngoài.

Nhưng không phải bãi biển nào cũng mạnh nhất đúng lúc nước thấp nhất.

Ở những bãi có biên độ triều lớn, dòng rip có thể mạnh tại một mức nước trung gian, khi sóng đang vỡ trên doi cát nhưng rãnh chảy vẫn đủ sâu.

Có bãi dòng mạnh hơn trong giai đoạn triều xuống. Có bãi dòng vẫn hoạt động khi triều lên.

Có giờ nào trong ngày dòng rip thường mạnh nhất không?

Không có một giờ cố định áp dụng cho tất cả bãi biển Việt Nam.

Giờ nước lớn và nước ròng thay đổi theo ngày, theo địa điểm. Sóng và gió cũng thay đổi độc lập với lịch triều.

Dòng rip ở Bãi Sau Vũng Tàu không có cùng giờ hoạt động với bãi Trần Phú Nha Trang hoặc Mỹ Khê Đà Nẵng.

Ngay trong một bãi, vị trí dòng rip cũng có thể thay đổi sau những đợt sóng mạnh làm dịch chuyển cát ngầm.

Vì thế, không thể kết luận rằng cứ sáng sớm, giữa trưa hoặc cuối chiều là có dòng rip mạnh.

Việc chọn giờ tắm biển phải dựa trên khu vực cứu hộ đang cho phép tắm, điều kiện sóng và con nước tại thời điểm đó.

Cách dùng lịch thủy triều để đánh giá dòng rip

Lịch thủy triều giúp bạn biết lúc nào mực nước đang lên, đang xuống và khoảng thời gian nước thấp. Đây là một phần cần kiểm tra trước khi đến bãi biển có sóng vỡ.

Chọn đúng điểm dự báo và ngày đi biển

Trước hết, mở lịch thủy triều của địa điểm gần bãi sẽ đến.

Đi Vũng Tàu, chọn điểm Vũng Tàu; đến Nha Trang, chọn điểm Nha Trang hoặc điểm ven biển tương ứng có trên lịch.

Không dùng giờ nước lớn tại Vũng Tàu để suy ra giờ nước lớn ở Nha Trang.

Tại những khu vực gần cửa sông hoặc vịnh kín, mực nước và thời điểm triều còn chịu tác động của hình dạng đường bờ và luồng nước.

Một điểm dự báo ở cửa sông cũng không tự động đại diện cho điều kiện dòng rip tại bãi cát ngoài biển.

Đọc giờ nước lớn, nước ròng và độ cao nước

Giờ trên lịch được ghi theo giờ Việt Nam, dạng 24 giờ.

Độ cao nước tính bằng mét, lấy mực nước thấp nhất thiên văn làm mốc LAT = 0 m.

Bạn xem các mốc nước cao và nước thấp để xác định khoảng thời gian triều đang lên hoặc xuống.

Chênh lệch giữa hai mốc nước cao và thấp liên tiếp cho biết mức thay đổi mực nước trong khoảng triều đó.

Tuy nhiên, độ cao nước không phải vận tốc dòng rip. Không có công thức đơn giản chuyển một giá trị mực nước tính bằng mét thành tốc độ dòng chảy xa bờ tính bằng m/s.

Hai ngày có độ cao triều gần giống nhau vẫn có thể xuất hiện điều kiện dòng rip khác nhau vì sóng và địa hình đáy đã thay đổi.

Đối chiếu với sóng và cảnh báo tại bãi

Sau khi biết con nước, bạn cần kiểm tra tình trạng biển.

Một khoảng thời gian nước thấp đi kèm sóng vỡ mạnh trên doi cát là tình huống cần chú ý ở bãi có rãnh rip.

Ở khu vực có biển cảnh báo dòng chảy xa bờ, bạn không được xuống nước.

Ngược lại, khi mực nước đang cao, cũng không được bỏ qua dải nước ít sóng hoặc dòng bọt đang trôi ra ngoài.

Lịch triều giúp nhận diện điều kiện nước. Nhân viên cứu hộ và việc quan sát bãi mới giúp xác định khu vực tắm đang được phép sử dụng.

Dòng chảy xa bờ có cố định một chỗ không?

Có loại dòng rip tương đối ổn định về vị trí, nhưng cũng có loại xuất hiện nhanh rồi biến mất.

Ở bãi cát có rãnh sâu rõ rệt, dòng rip thường hình thành tại rãnh đó. Nếu địa hình đáy chưa thay đổi nhiều, vị trí dòng có thể lặp lại trong nhiều đợt sóng.

Những vị trí gần kè chắn sóng, cầu tàu và mũi đá cũng dễ có dòng chảy tập trung.

Tuy nhiên, cát dưới biển luôn được sóng di chuyển.

Sau một đợt biển động, doi cát có thể đổi hình dạng. Rãnh sâu mở rộng, bị lấp hoặc dịch sang bên.

Khi đó, dòng rip thay đổi theo.

Một số dòng rip còn hình thành do tương tác giữa các đợt sóng và dòng chảy dọc bờ. Chúng xuất hiện trong thời gian ngắn và không gắn với một rãnh sâu cố định.

Điều này giải thích vì sao một chỗ hôm trước nhìn bình thường nhưng hôm sau lại có dải nước chảy mạnh ra ngoài.

Bạn không nên ghi nhớ một điểm nguy hiểm rồi mặc định các vị trí còn lại đều an toàn.

Dòng chảy xa bờ ở Vũng Tàu, Nha Trang, Đà Nẵng và Quảng Ngãi

Nhiều bãi biển Việt Nam có dòng rip. Những vụ cứu hộ cho thấy nguy cơ không chỉ xuất hiện khi biển có sóng rất lớn.

Bãi Sau Vũng Tàu

Ngày 16/04/2026, hai vợ chồng du khách đến từ Đồng Nai bị dòng chảy xa bờ cuốn ra ngoài khi tắm tại Bãi Sau Vũng Tàu. Cả hai rơi vào tình trạng hoảng loạn, đuối sức trước khi được lực lượng cứu hộ đưa vào bờ.

Vụ việc cho thấy dòng rip có thể ảnh hưởng đến người đang tắm tại bãi biển quen thuộc, kể cả vào buổi sáng.

Ở Bãi Sau, chọn đoạn có nhân viên cứu hộ trực và nằm trong khu vực tắm được chỉ định.

Trước khi xuống nước, hãy nhìn dọc bờ để tìm các khoảng ít sóng vỡ, dải nước sẫm màu hoặc vệt bọt chuyển động ra biển.

Không xuống nước tại khu vực có biển cảnh báo, kể cả khi khoảng nước đó trông khá êm.

Bãi biển Nha Trang

Tại bãi biển dọc đường Trần Phú, Nha Trang, sóng lớn và dòng chảy xa bờ là hai nguy cơ đáng chú ý khi biển động.

Tháng 12/2024, một du khách tử vong sau khi bị sóng lớn cuốn ra biển trong lúc chụp ảnh gần bờ. Lực lượng cứu hộ địa phương đồng thời cảnh báo một số đoạn bãi có dòng rip, khiến việc tiếp cận mặt nước trong điều kiện sóng mạnh đặc biệt nguy hiểm.

Đối với người chụp ảnh, vị trí đứng trên cát cũng cần được chọn cẩn thận.

Không đứng sát mép sóng để chụp ảnh khi sóng đang đánh mạnh. Không quay lưng ra biển tại khu vực sóng có thể tràn tới.

Gặp biển cấm tắm hoặc cảnh báo sóng nguy hiểm, bạn đứng ngoài vùng sóng đánh, không xuống nước dù chỉ để chụp vài tấm ảnh.

Mỹ Khê và các bãi tắm Đà Nẵng

Mỹ Khê, Mân Thái và khu vực T20 là những bãi biển được lực lượng quản lý Đà Nẵng chú trọng giám sát dòng chảy nguy hiểm.

Trong năm 2026, lực lượng cứu hộ tại các bãi tắm thành phố được bố trí cùng bảng cảnh báo, cờ hiệu, phương tiện cứu nạn và hoạt động tuần tra.

Ảnh: Jpatokal, CC BY-SA 4.0

Người đến Mỹ Khê nên xác định vị trí trạm cứu hộ trước khi xuống nước.

Trên cùng một đoạn bãi, khu vực được phép tắm có thể thay đổi theo tình trạng sóng và dòng chảy.

Bạn cần tuân thủ phao giới hạn, biển báo và hướng dẫn của nhân viên cứu hộ tại chỗ.

Mỹ Khê Quảng Ngãi

Mỹ Khê ở Quảng Ngãi là bãi biển khác với Mỹ Khê Đà Nẵng.

Trong hai ngày 30/04 và 01/05/2025, lực lượng quản lý bãi biển Mỹ Khê Quảng Ngãi đã cứu được 11 người bị sóng cuốn xa bờ.

Đến tháng 09/2025, lực lượng cứu hộ tiếp tục ứng cứu năm người gặp nạn khi tắm biển. Thời điểm đó, sóng lớn đi kèm dòng chảy xa bờ nguy hiểm.

Tháng 04/2026, địa phương tổ chức khoanh vùng tắm biển bằng hệ thống phao nổi trên đoạn bãi dài khoảng 850 m.

Tại đây, người đi biển cần phân biệt vùng tắm có quản lý với những đoạn bãi vắng người, nằm ngoài phạm vi cứu hộ.

Không tự chọn đoạn bãi ít người chỉ vì thấy thuận tiện hoặc ít sóng hơn.

Cách thoát dòng chảy xa bờ khi bị cuốn ra biển

Không cố bơi thẳng ngược dòng rip vào bờ. Bạn cần giữ khả năng nổi, tránh mất sức và tìm đường ra khỏi luồng nước đang kéo mình ra ngoài.

Các bước xử lý phụ thuộc vào khả năng bơi và tình trạng sức khỏe lúc đó.

Bước 1: bình tĩnh và giữ đầu trên mặt nước

Khi nhận thấy mình bị đưa ra xa dù đang cố bơi về bờ, hãy thôi bơi trực diện ngược dòng nước.

Giữ nhịp thở đều. Chuyển sang nổi ngửa hoặc đạp nước nhẹ để tiết kiệm sức.

Dòng rip không phải một lực hút thẳng xuống đáy. Bạn cần ưu tiên duy trì khả năng nổi thay vì cố giành lại vị trí cũ ngay lập tức.

Giữ nguyên áo phao đang mặc, không tháo ra để cố bơi nhanh hơn.

Bước 2: xác định hướng bờ và vùng sóng vỡ bên cạnh

Trong lúc còn đủ bình tĩnh, hãy nhìn về phía bãi.

Luồng rip thường đưa nước qua một hành lang tương đối hẹp. Hai bên hành lang có thể xuất hiện những dải sóng trắng đang vỡ.

Đó là những vị trí có thể giúp bạn định hướng ra ngoài luồng chảy.

Không cần cố đoán dòng nước sẽ kết thúc ở khoảng cách bao nhiêu mét.

Hãy tập trung vào hướng thoát sang bên, thay vì cố tiến thẳng vào bờ qua dòng nước đang chảy ngược.

Bước 3: bơi dọc theo bờ để thoát khỏi luồng rip

Với người bơi tốt, chưa kiệt sức và còn tự di chuyển được, cách thoát là bơi song song với đường bờ.

Mục tiêu là rời khỏi hành lang nước chảy ra ngoài.

Bạn cũng có thể hướng về vùng sóng vỡ bên cạnh khi nhận thấy đó là đường thoát khỏi dòng rip.

Bơi sang trái hay sang phải tùy vị trí của bạn và hướng dòng nước thực tế.

Ra khỏi dòng kéo, bạn chuyển sang bơi chéo về phía bờ và tránh quay lại đúng rãnh nước vừa thoát ra.

Trường hợp vẫn bị kéo ra xa hoặc đã bắt đầu đuối sức, bạn đừng cố bơi nữa mà chuyển sang giữ nổi, phát tín hiệu cầu cứu.

Bước 4: nổi và gọi cứu hộ nếu không thể tự thoát

Người bơi yếu hoặc đã mệt không nên cố thực hiện một quãng bơi dài dọc bờ.

Hãy nổi ngửa, giữ đường thở trên mặt nước và tiết kiệm sức.

Giơ một tay lên cao, gọi lớn để thu hút sự chú ý của nhân viên cứu hộ hoặc người trên bờ.

Một số dòng rip có dòng tuần hoàn đưa nước quay trở lại vùng sóng vỡ hoặc doi cát nông. Nhưng không phải dòng nào cũng có đường tuần hoàn như vậy.

Vì thế, giữ nổi và chờ cứu hộ là lựa chọn cần ưu tiên khi bạn không còn đủ sức tự bơi ra khỏi dòng.

Bước 5: khi vào được vùng nước nông, rời biển ngay

Sau khi thoát khỏi dòng rip, bạn vẫn phải vượt qua vùng sóng vỡ để trở lại bãi.

Không vội đứng dậy khi chân chưa chạm được đáy ổn định.

Đợi đến khi có thể đặt chân chắc trên cát, rồi di chuyển vào bờ.

Bị sóng đánh ngã, cố giữ đầu khỏi mặt nước và tránh quay lại luồng rip.

Lên được bờ, hãy đến chỗ nhân viên cứu hộ để được kiểm tra tình trạng sức khỏe.

Người từng bị ngạt nước, khó thở, ho kéo dài, đau ngực hoặc lơ mơ cần được nhân viên y tế đánh giá khẩn cấp.

Thấy người bị dòng rip cuốn ra xa thì cứu thế nào?

Người đứng trên bờ thường nhìn rõ hướng dòng rip hơn người đang bị cuốn. Nhưng tự bơi ra cứu khi không có kỹ năng và thiết bị chuyên dụng có thể khiến cả hai gặp nạn.

Ưu tiên gọi cứu hộ và đưa thiết bị nổi đến người bị nạn từ vị trí an toàn.

Báo ngay cho nhân viên cứu hộ

Hãy chỉ rõ vị trí người gặp nạn và hướng họ đang bị cuốn.

Ở bãi có trạm cứu hộ, báo trực tiếp cho nhân viên gần nhất.

Tại khu vực không có cứu hộ, gọi tổng đài khẩn cấp quốc gia 112 để yêu cầu hỗ trợ cứu nạn. Khi cần cấp cứu y tế, gọi 115.

Cung cấp tên bãi, vị trí dễ nhận biết, số người gặp nạn và tình trạng quan sát được.

Đưa vật nổi cho người gặp nạn

Với người gặp nạn còn trong tầm hỗ trợ an toàn từ bờ, dùng phao tròn có dây, túi dây cứu hộ hoặc thiết bị nổi thích hợp.

Khi có dây cứu hộ, người hỗ trợ phải giữ vị trí chắc chắn và tránh bị kéo xuống nước.

Không lao ra xa để đuổi theo người bị nạn.

Nạn nhân đã trôi ra ngoài tầm ném thì để lực lượng chuyên nghiệp tiếp cận bằng phương tiện phù hợp.

Hướng dẫn người bị cuốn từ trên bờ

Khi nạn nhân còn nghe được, hãy hướng dẫn ngắn và rõ:

• Giữ nổi, đừng bơi ngược dòng.
• Bơi dọc bờ nếu còn đủ sức.
• Giơ tay lên cao để cứu hộ nhận biết vị trí.

Nói từng việc một. Không để nhiều người cùng hô các hướng khác nhau.

Một người trên bờ nên tiếp tục quan sát vị trí nạn nhân để chỉ dẫn lực lượng cứu hộ.

Không tạo dây người để lao xuống biển

Việc nhiều người nắm tay nhau thành hàng rồi tiến ra biển không phải cách cứu dòng rip an toàn.

Dòng nước mạnh, sóng vỡ và nền cát không ổn định có thể khiến cả hàng người mất thăng bằng.

Không dùng trẻ em hoặc người bơi yếu tham gia kéo người từ dưới nước.

Chỉ những người được huấn luyện và có trang bị phù hợp mới nên trực tiếp thực hiện cứu hộ trong vùng sóng nguy hiểm.

Xử lý khi đưa nạn nhân lên bờ

Đưa người gặp nạn đến vị trí khô ráo, an toàn và gọi hỗ trợ y tế.

Người bất tỉnh cần được kiểm tra phản ứng và nhịp thở ngay.

Người không thở bình thường cần được hồi sức tim phổi (CPR) theo hướng dẫn cấp cứu. Người đã được huấn luyện thực hiện hỗ trợ hô hấp và ép tim theo quy trình dành cho đuối nước; dùng máy AED khi có sẵn.

Người đã tỉnh lại nhưng từng bị ngạt nước hoặc còn triệu chứng hô hấp vẫn cần được nhân viên y tế kiểm tra.

Gia đình có trẻ nhỏ cần tránh dòng rip thế nào?

Trẻ nhỏ khó nhận biết hướng nước chảy và dễ mất khả năng đứng khi gặp rãnh sâu.

Một đợt sóng có thể làm trẻ ngã, sau đó dòng nước tập trung đưa trẻ ra ngoài vùng nông.

Vì vậy, người lớn cần chọn bãi có cứu hộ và giữ trẻ trong tầm tay khi xuống nước.

Trẻ chưa biết bơi không được tự ra mép sóng, kể cả khi nước chỉ cao đến đầu gối.

Áo phao phù hợp với kích thước cơ thể giúp tăng khả năng nổi nhưng không thay thế việc giám sát của người lớn.

Đối với gia đình tắm biển ở Vũng Tàu, Nha Trang, Đà Nẵng hoặc Quảng Ngãi, nên ưu tiên khu vực có giới hạn tắm rõ ràng.

Không cho trẻ chạy xuống khoảng nước trông phẳng giữa các dải sóng trắng.

Khi sóng mạnh, có dòng rip được cảnh báo hoặc nhân viên cứu hộ yêu cầu dừng tắm, cả gia đình cần ở trên bãi khô.

Người lớn cũng nên thống nhất trước cách báo cứu hộ. Trẻ được hướng dẫn giơ tay, giữ nổi và gọi giúp đỡ, thay vì cố bơi đuổi theo người khác.

Người câu cá bờ và người đi dạo sát mép nước cần chú ý gì?

Dòng rip không chỉ nguy hiểm với người chủ động xuống tắm.

Người câu cá bờ thường đứng lâu tại một vị trí, tập trung nhìn đầu cần hoặc phao câu. Lúc sóng thay đổi, người câu dễ bỏ qua chuyển động nước ngay trước chân.

Một số rãnh nước gần bờ có vẻ thuận tiện để thả mồi vì sâu hơn hai bên. Nhưng rãnh đó cũng có thể là nơi tập trung dòng rip.

Quan sát hướng sóng và bọt nước trước rồi mới chọn chỗ đứng.

Không lội vào rãnh sâu để ném mồi xa hơn. Không tiến xuống nước để lấy lại chì câu, lưỡi câu hoặc dây mắc đá.

Đứng gần kè chắn sóng, cầu tàu hoặc mũi đá, bạn cần kiểm tra cả sóng tạt ngang và dòng nước chạy dọc công trình.

Đối với người đi dạo hoặc chụp ảnh, hãy giữ khoảng cách với vùng sóng đang tràn lên bãi.

Khi mép nước bắt đầu thay đổi mạnh hoặc sóng đánh tới vị trí đứng, hãy lùi lên phần cát khô cao hơn.

Không đứng trên đá ướt hoặc sát mép kè để quan sát dòng rip.

Những nhầm lẫn thường khiến người tắm biển gặp nguy hiểm

Thấy nước phẳng nên tưởng an toàn

Một khoảng nước ít sóng có thể chính là rãnh sâu có dòng rip.

Đừng dùng mức độ êm của mặt nước làm tiêu chí duy nhất để chọn chỗ tắm.

Hãy nhìn toàn bộ dải sóng vỡ trước khi quyết định.

Nghĩ rằng biết bơi giỏi sẽ thắng được dòng nước

Dòng rip có thể chảy nhanh tới khoảng 2,4 m/s. Đây là mức đủ lớn để người bơi rất khỏe cũng không thể chống lại bằng cách bơi thẳng vào bờ.

Kỹ năng cần thiết là giữ nổi, chọn hướng thoát và phát tín hiệu khi không đủ sức.

Bơi mạnh theo hướng sai chỉ khiến cơ thể nhanh kiệt sức hơn.

Cho rằng nước lớn không có dòng rip

Một số dòng rip mạnh hơn quanh lúc nước thấp, nhưng các dòng khác vẫn hoạt động khi nước cao.

Dòng chảy còn phụ thuộc vào sóng và địa hình dưới nước.

Không dùng một mốc triều riêng lẻ để kết luận bãi biển an toàn.

Tin rằng dòng rip chỉ có ở một đoạn bãi cố định

Địa hình cát dưới nước thay đổi sau các đợt sóng lớn.

Dòng rip có thể chuyển chỗ, mở rộng hoặc xuất hiện đột ngột.

Bạn cần quan sát lại bãi trong mỗi lần đến, ngay cả khi từng tắm ở đó nhiều lần.

Tưởng người bị cuốn lúc nào cũng kêu cứu lớn

Người đuối nước có thể không đủ sức gọi.

Một người giữ cơ thể gần như thẳng đứng, liên tục đạp nước nhưng không tiến vào bờ là dấu hiệu cần chú ý.

Thấy người đang cố bơi mà khoảng cách tới bờ không giảm, báo cứu hộ ngay.

Không chờ đến khi họ chìm hoặc ngừng cử động.

Trước khi xuống biển, kiểm tra những gì?

Trước khi rời nhà: xem dự báo sóng, gió và lịch thủy triều của đúng địa điểm, đúng ngày. Kiểm tra cảnh báo biển động và thông báo quản lý bãi tắm.

Khi đến bãi: xác định vị trí nhân viên cứu hộ, cờ báo hiệu, phao giới hạn và biển cấm tắm. Quan sát các dải sóng trắng từ nơi cao và an toàn.

Ảnh: Henk Jan Verhagen, CC BY-SA 4.0

Trước khi xuống nước: nhìn các khoảng nước ít sóng, màu nước sẫm, vệt bọt trôi ra biển và những rãnh gần cầu tàu hoặc kè. Chỉ tắm trong vùng được phép.

Trong khi tắm: luôn giữ liên lạc bằng mắt với người đi cùng. Không bơi ra ngoài phao giới hạn và không cố tiến ra vùng nước sâu.

Khi dòng nước có biểu hiện kéo ra ngoài: quay về vùng an toàn ngay khi còn khả năng. Nếu đã bị cuốn, giữ nổi, tránh bơi ngược dòng và gọi cứu hộ.

Người mới đi biển có thể tập đứng trên bờ quan sát khoảng sóng trắng bị ngắt quãng, rồi hỏi nhân viên cứu hộ về vị trí dòng rip đang được cảnh báo.